Przegląd przedniej piasty rowerowej na łożyskach kulkowych

Piasty to jeden z ważniejszych elementów w rowerze. W dużej mierze to dzięki nim, koła toczą się cicho i szybko. Jeśli zaczynają szwankować lub głośno pracować, trzeba jak najszybciej zabrać się za ich przegląd. Wyróżniamy dwa główne typy łożysk w piastach: maszynowe oraz kulkowe. W pierwszym przypadku kulki, bieżnie (czyli powierzchnie po których toczą się kulki) oraz konusy (czyli nakrętki dociskające kulki do bieżni) są zintegrowane w jedną całość. Tego typu łożyska są w zasadzie nierozbieralne. Co prawda są osoby, które rozbierają takie łożyska i serwisują, ale na dłuższą metę nie jest to ani wygodne, ani skuteczne. W przypadku złej pracy takiego łożyska, najlepiej po prostu wymienić je na nowe. Drugi typ to łożyska kulkowe, które da się samodzielnie serwisować. Dostanie się do bieżni, kulek i konusów nie jest trudne, wymaga jedynie trochę czasu oraz kluczy do konusów.

Przegląd przedniej piasty

W tym wpisie pokażę Wam, jak zabrać się za przegląd przedniej piasty. Zrobię to na przykładzie piasty Shimano HB-RM40. W innych piastach może wyglądać to trochę inaczej, ale zasada działania będzie bardzo podobna. Zapraszam również do wpisu gdzie pokazuję jak zrobić przegląd tylnej piasty.

Zapraszam do obejrzenia tego poradnika w formie wideo. Będzie mi bardzo miło, jeżeli zasubskrybujesz mój kanał.

Schemat piasty

Na początek zobacz w internecie, czy uda Ci się znaleźć schemat Twojej piasty. Nie jest on niezbędny, ale na pewno ułatwi pewne czynności. W przypadku piast Shimano, wystarczy wpisać model piasty w Google z dopiskiem ‚tech’, aby znaleźć schemat w pliku PDF. Wygląda to tak:

Jak rozebrać piastę Shimano
fot. Shimano

Na schemacie widać nakrętki kontrujące (3), podkładki (4), konusy (5), oś piasty (6) oraz kulki łożyska (10). Bardzo istotną rzeczą jest podana ilość kulek oraz ich rozmiar (w tym wypadku) 3/16 cala. W przypadku wymiany kulek, musisz włożyć dokładnie takie same i w tej samej ilości, by piasta działała poprawnie.

Rozkręcanie piasty

W pierwszej kolejności zdejmij koło z roweru i wyjmij szybkozamykacz z piasty. W następnym kroku potrzebny będzie klucz do konusów. Tak naprawdę wystarczy dowolny klucz, byle by był odpowiednio płaski. Rozmiar kluczy zależy od modelu piasty, ja mam trzy klucze (13-14, 15-16, 17-18) dzięki czemu wiem, że w razie potrzeby uda mi się rozkręcić każdą piastę.

Rozkręcanie piasty

Jednym kluczem przytrzymaj konus, a drugim kluczem odkręć nakrętkę kontrującą. Zdejmij podkładkę i wykręć ręką konus.

Oś piasty Shimano

Wyjmij z piasty oś. Obejrzyj dokładnie oba konusy. To one dociskają kulki do bieżni i również po nich kuleczki się toczą. Na swojej powierzchni nie mogą mieć żadnych wżerów. Nawet delikatne ubytki mogą sprawić, że piasta nie będzie się kręcić tak jak powinna. W razie zauważenia ubytków, konusy najlepiej wymienić na nowe.

Rozbieranie piasty Shimano

Następnie zdejmij pokrywę przytrzymującą kulki. Ostrożnie wyjmij wszystkie kulki i połóż na czystej szmatce. Następnie wyjmij kulki z drugiej strony. Przeczyść kuleczki i każdą dokładnie obejrzyj. Muszą być idealnie okrągłe i świecące. Jeśli kulki mają wżery oraz są zmatowione, to znak, że nadają się do wymiany. Stalowe kulki dobrej jakości nie są wielką inwestycją, kosztują ok. 10 złotych i warto je wymienić gdy się zużyją.

Bieżnia piasty

Wyczyść bardzo dokładnie bieżnie, po których toczą się kulki. Bieżnie również nie mogą mieć żadnych ubytków.

Kulki Shimano do łożyska

Jeśli wymieniasz kulki na nowe, tak jak pisałem wyżej – zadbaj by miały dokładnie taką samą średnicę jak stare. I pamiętaj o ich odpowiedniej ilości.

Kulki w łożysku

Skręcanie piasty

Na bieżnie nałóż warstwę smaru (nie za grubą) i zacznij wkładać kulki. Możesz sobie pomóc śrubokrętem z odrobiną smaru, będzie łatwiej je wkładać. Ja używam oryginalnego smaru Shimano, ale możesz użyć dowolnego smaru do łożysk tocznych. Warto jedynie, by nie był zbyt gęsty, by nie spowalniał kulek.

Jak serwisować piastę
Wkładanie osi do piasty
Nałóż pokrywkę i tę samą czynność wykonaj z drugiej strony. Nałóż trochę smaru na konus nakręcony na oś. Następnie delikatnie wsuń oś na swoje miejsce. Nałóż smar na drugi konus i nakręć go na oś, nałóż podkładkę, a na końcu nakrętkę kontrującą. Nadszedł czas na ostatni etap, czyli skręcanie piasty.

Skręcanie piasty

Konus ustaw tak, by lekko dociskał kulki, ale ich nie ściskał. Następnie ręką dokręć nakrętkę kontrującą. Teraz jednym kluczem złap konus, a drugim kontrę. Trzymając kontrę nieruchomo, dokręć do niej konus. Piasta powinna być tak skręcona, aby z jednej strony koło kręciło się płynnie, a z drugiej nie miało żadnego luzu. Jeśli za pierwszym razem nie uda Ci się tego zrobić, nie przejmuj się, tylko próbuj do skutku. Zbyt lekko lub zbyt mocno skręcona piasta, to szybka droga do wymiany części lub nawet całej piasty. Tak więc lepiej poświęcić chwilę na jej poprawne skręcenie.

Przegląd piasty gotowy, możesz założyć koło do roweru i ruszać w drogę. Warto co jakiś czas sprawdzać, czy piasta nie łapie luzów oraz czy koło toczy się tak lekko jakbyśmy sobie tego życzyli. Okresowe przeglądy piasty sprawią, że będzie nam ona służyła bardzo długo.